Kayseri’de Bir Yaz Akşamı: Değişen İklimin Sessiz Çığlığı
25 yaşındayım ve Kayseri’de yaşıyorum. Çocukluğumdan beri en sevdiğim alışkanlıklarımdan biri günlük tutmak. Bazen birkaç cümleyle içimde birikenleri yazıyorum, bazen de saatlerce kalem elimde geçmişi, bugünü ve geleceği düşünüyorum. Çünkü bazı duygular vardır, insan onları sadece konuşarak anlatamaz. Kâğıt, insanın en sessiz ama en iyi dinleyicisidir.
Geçen yaz günlüğümün başına oturduğum bir akşam, pencereden dışarı baktığımda içimde garip bir hüzün hissettim. Kayseri’nin o bildiğim serin akşamlarından biri değildi. Hava ağırdı, sıcaklık gün boyunca üzerimden gitmemişti. Eskiden akşam saatlerinde balkona çıktığımda yüzüme hafif bir rüzgâr çarpar, Erciyes’in eteklerinden gelen serinliği hissederdim. O gece ise sadece sıcak bir hava ve sessiz bir endişe vardı.
Günlüğüme şu cümleyi yazmıştım:
“Doğa bize kızgın değil belki ama yorulmuş gibi görünüyor.”
Bu cümleyi yazarken içimde büyük bir hayal kırıklığı vardı. Çünkü küresel iklim değişikliğinin etkilerini artık sadece haberlerde veya uzak ülkelerde yaşanan olaylarda görmüyorduk. Değişim, günlük hayatımızın içine kadar gelmişti.
Çocukluğumdaki Kayseri ile Bugünkü Kayseri Arasında
Sizi Olivapizza’da “Küresel iklim değişikliğinin etkiler nelerdir” konusuyla ilgili özenle hazırlanmış bu içeriğe bekliyoruz.
Değişen mevsimler ve kaybolan alışkanlıklar
Çocukken kış aylarını büyük bir heyecanla beklerdim. Kar yağdığı zaman sokaklar bembeyaz olurdu. Okula giderken ayakkabılarımızın içine kar dolar, ellerimiz soğuktan kızarırdı ama kimse bundan şikâyet etmezdi. Çünkü karın getirdiği mutluluk her şeyin önüne geçerdi.
Şimdi ise bazı kış sabahları pencereyi açtığımda beklediğim manzarayı göremiyorum. Kar yağışı eskisi kadar düzenli değil. Soğukların süresi değişiyor, mevsimler sanki eski düzenini kaybediyor.
Bir akşam babamla balkonda otururken çocukluğumuzdaki kışları konuştuk. Babam bana, “Eskiden bu zamanlarda hazırlık yapardık, çünkü kışın nasıl geleceğini bilirdik” dedi. O an içimde derin bir üzüntü oluştu. Çünkü doğanın değişimini sadece sıcaklıklarla değil, insanların anılarıyla da ölçebildiğimizi fark ettim.
Küresel iklim değişikliğinin etkileri arasında mevsim düzenlerinin bozulması, sıcaklıkların artması, yağış miktarlarının değişmesi ve kuraklık riskinin yükselmesi bulunuyor. Bunlar kulağa uzak kavramlar gibi gelse de aslında soframızdaki ekmekten içtiğimiz suya kadar hayatımızın her alanını etkiliyor.
Kuruyan toprakların verdiği mesaj
Geçen yıl yaz aylarında dedemle birlikte şehir dışındaki bir araziye gittik. Çocukken o bölgeye gittiğimde yemyeşil alanları, hareket eden böcekleri ve doğanın canlılığını hatırlıyorum. Fakat bu kez gördüğüm manzara beni derinden etkiledi.
Toprak daha kuru görünüyordu. Bazı bitkiler eskisi kadar canlı değildi. Dedem elindeki toprağı incelerken sessizce düşündü. Onun yüzündeki ifadeyi görünce içimde büyük bir burukluk hissettim.
“Toprak da insan gibidir,” dedi. “İlgilenmezsen yorulur.”
Bu söz uzun süre aklımdan çıkmadı.
Küresel iklim değişikliği nedeniyle artan sıcaklıklar ve düzensiz yağışlar tarım alanlarını zor durumda bırakıyor. Kuraklık, özellikle su kaynaklarına bağlı yaşayan bölgelerde büyük sorunlara neden oluyor. Üreticiler daha fazla emek harcamak zorunda kalıyor, bazı ürünlerin verimi azalabiliyor.
O gün eve dönerken hem üzgündüm hem de düşündüm. Çünkü doğanın yaşadığı sorunların aslında bizim geleceğimizle doğrudan bağlantılı olduğunu daha güçlü hissettim.
Bir Günlük Sayfasında Saklanan Endişelerim
Sıcak hava dalgalarının bıraktığı izler
Günlüğümde geçen yazdan kalma birçok sayfa var. O sayfalarda sadece yaşadığım olayları değil, hissettiklerimi de yazıyorum.
Bir sayfada şöyle bir not var:
“Bugün dışarı çıktığımda güneşin altında birkaç dakika bile durmak zor geldi. Eskiden yazı severdim, şimdi yaz ayları beni biraz korkutuyor.”
Bu cümleyi tekrar okuduğumda içimde garip bir his oluştu. Çünkü ben çocukken yaz mevsimi özgürlük demekti. Tatil, uzun akşamlar ve dışarıda geçirilen zamanlar demekti. Şimdi ise aşırı sıcaklar nedeniyle insanlar günün bazı saatlerinde dışarı çıkmaya çekinebiliyor.
Küresel iklim değişikliğinin etkilerinden biri olan sıcak hava dalgaları, insan sağlığı üzerinde de ciddi sonuçlar oluşturabiliyor. Özellikle yaşlılar, çocuklar ve kronik rahatsızlığı bulunan kişiler yüksek sıcaklıklardan daha fazla etkilenebiliyor.
Bunu düşündüğümde korkuyorum. Çünkü iklim değişikliği sadece buzulların erimesi veya uzak bölgelerdeki doğal olaylar değildir. Bazen bir insanın sıcak bir gecede uyuyamaması, bazen bir çiftçinin yağmur beklemesi, bazen de bir çocuğun eskisi gibi kar görememesi demektir.
Gökyüzüne bakarken hissettiğim karmaşa
Bir gece Kayseri’de dışarı çıkıp uzun süre gökyüzünü izledim. Gökyüzü her zamanki gibi büyüleyiciydi. Yıldızlara bakarken içimde hem umut hem de endişe vardı.
Bir yandan doğanın hâlâ bize güzellikler sunduğunu görmek beni mutlu ediyordu. Diğer yandan bu güzelliklerin korunması gerektiğini düşünmek beni düşündürüyordu.
Kendi kendime şu soruyu sordum:
“Gelecekte çocuklar aynı gökyüzüne bakabilecek mi?”
Bu soru beni çok etkiledi. Çünkü gelecek sadece bizim yaşayacağımız yıllardan ibaret değil. Bizden sonra gelecek insanların da temiz hava, güvenli su ve dengeli bir doğa hakkı var.
Küresel İklim Değişikliğinin Dünyamızdaki Büyük Etkileri
Doğal afetlerde artış ve değişen yaşam koşulları
Küresel iklim değişikliğinin etkileri dünyanın birçok bölgesinde farklı şekillerde görülüyor. Bazı yerlerde aşırı yağışlar ve seller yaşanırken bazı bölgelerde uzun süreli kuraklıklar meydana geliyor.
Fırtınalar, orman yangınları, sıcak hava dalgaları ve su kaynaklarının azalması artık daha sık konuştuğumuz olaylar haline geldi.
Bunları okuduğumda bazen kendimi çaresiz hissediyorum. Çünkü insan tek başına dünyadaki bütün sorunları çözemeyecek gibi geliyor. Fakat sonra günlük hayatımda yaptığım küçük şeyleri düşünüyorum.
Daha az israf etmek, suyu dikkatli kullanmak, doğaya zarar vermemek, çevremde insanları bilinçlendirmek…
Belki de değişim büyük hareketlerle değil, küçük alışkanlıklarla başlıyor.
Hayvanların ve bitkilerin değişen dünyası
Doğadaki her canlı iklim değişikliğinden etkileniyor. Bazı hayvan türleri yaşam alanlarını kaybedebiliyor, bazı bitkiler değişen sıcaklıklara uyum sağlamakta zorlanabiliyor.
Bir insan olarak bazen sadece kendi hayatımızı düşünüyoruz. Fakat doğanın büyük bir denge içinde olduğunu unutmamak gerekiyor. Bir yerde yaşanan değişim başka bir yerde de etkisini gösterebiliyor.
Bunu düşündüğümde içimde bir sorumluluk hissediyorum. Çünkü doğa bize ait bir eşya değil. Biz onun bir parçasıyız.
Umut Etmeyi Öğrendiğim Gün
Küçük bir fidan ve büyük bir anlam
Geçtiğimiz bahar arkadaşlarımla birlikte küçük bir fidan dikmeye karar verdik. Çok büyük bir etkinlik değildi. Sadece birkaç insan, birkaç fidan ve güzel bir niyet vardı.
Toprağı kazarken ellerim kirlendi. Güneş yüzümü ısıtıyordu. O an uzun zamandır hissetmediğim bir mutluluk yaşadım.
Çünkü ilk kez sadece sorunları düşünmüyordum. Bir şey yapmanın verdiği huzuru hissediyordum.
Günlüğüme o gün şunları yazdım:
“Belki dünyayı tek başıma değiştiremem ama ona zarar vermemeyi ve iyileşmesine katkı sağlamayı seçebilirim.”
Bu cümle bana hâlâ güç veriyor.
Geleceğe dair inancım
Küresel iklim değişikliği büyük bir sorun. Bunu inkâr etmek mümkün değil. Etkileri hayatımızda hissediliyor ve geleceğimizi şekillendiriyor.
Ama umutsuz olmak zorunda değiliz.
İnsanlık geçmişte birçok zorluğun üstesinden geldi. Bilim, bilinç ve dayanışma sayesinde değişimler mümkün olabilir. Önemli olan doğayı sadece ihtiyaçlarımız için kullandığımız bir alan olarak görmemek.
Kayseri’de yaşayan 25 yaşında biri olarak, kendi küçük dünyamdan baktığımda şunu hissediyorum: Doğaya gösterdiğimiz her iyilik geleceğe bırakılmış bir izdir.
Son Gün: Günlüğümde Kalan Bir Cümle
Geçen yaz yaşadığım o sıcak akşamdan sonra günlüğümün son sayfasına bir cümle yazdım:
“Dünya bize hâlâ güzel anılar vermeye devam ediyor, yeter ki biz onun sesini duymayı öğrenelim.”
Belki eskisi gibi kar yağışlarını her zaman göremeyeceğiz. Belki bazı yaz günleri daha sıcak olacak. Belki doğanın dengesi birçok açıdan değişmeye devam edecek.
Ama hâlâ yapabileceğimiz şeyler var.
Bir ağacı korumak, suyu boşa harcamamak, çevremizi temiz tutmak ve doğaya saygı göstermek küçük gibi görünse de büyük bir anlam taşıyor.
Çünkü dünya sadece bugün bizim yaşadığımız yer değil. Yarın çocukların, gençlerin ve yeni hayatların da evi olacak.
Ben hâlâ her akşam gökyüzüne bakıyorum. Bazen endişeleniyorum, bazen üzülüyorum, bazen de büyük bir umut hissediyorum.
Çünkü inanıyorum ki insan doğayı dinlemeyi yeniden öğrenirse, doğa da bize yeniden nefes alacak bir gelecek sunabilir.
Olivapizza olarak “Küresel iklim değişikliğinin etkiler nelerdir” konusunda sizlere faydalı olabildiğimizi umuyoruz. Diğer içeriklerimizi de incelemeyi unutmayın!